Op vrijdag 23 november overleed Gerard Unger (1942-2018). Unger verwierf bekendheid met zijn letterontwerpen. Zo ontwierp hij de vertrouwde belettering van de verkeersborden boven de Nederlandse wegen. Als bijzonder hoogleraar Typografische Vormgeving droeg hij zijn uitgebreide kennis en expertise over aan volgende generaties.

Gerard Unger studeerde grafisch ontFoto door Michael Bundscherewerpen, typografie en letterontwerpen aan de Gerrit Rietveld Academie in Amsterdam. Hij werkte vanaf de jaren 1970 als docent en onderzoeker aan de Gerrit Rietveld Academie en de Universiteit van Reading. Van 2006 tot 2012 bekleedde hij de leerstoel Typografische Vormgeving aan de Universiteit Leiden, die was ingesteld door de Dr. P.A. Tiele-stichting op verzoek van de Koninklijke Bibliotheek en Museum Meermanno. Beide instellingen sponsorden deze leerstoel.

Unger was een productief letterontwerper. Enkele van zijn lettertypen worden iedere dag door duizenden mensen gelezen. Op verzoek van America Today ontwierp hij de Gulliver, ‘het zuinigste lettertype ter wereld’. Ook de Volkskrant wordt gezet in een lettertype van Unger, de Capitoleum. Zijn laatste letter ontwierp hij in 2013: de Alverata. Deze letter is gebaseerd op de vormen van de romaanse kapitalen zoals die in elfde- en twaalfde eeuwse inscripties voorkomen. Deze letter was onderwerp van zijn proefschrift waarin de vraag centraal staat: ‘hoe is een middeleeuws concept voor lettervormen te combineren met een hedendaags typografisch concept, hoe is met deze combinatie een eenentwintigste-eeuws letterype te ontwerpen?’ Daarnaast ontwierp hij huisstijlen, logo’s, boeken en postzegels. Voor zijn werk ontving hij in 2012 de Piet Zwart Prijs voor zijn hele oeuvre.

Unger was een begenadigd docent. Vol vuur kon hij vertellen over het ontwerpen van letters en het effect dat bepaalde lettervormen op lezers hebben. Een lezer moet zich er vooral niet van bewust zijn dat een letter ontworpen is. Leesbaarheid was zijn belangrijkste streven. Hij had ook bijzondere interesse in het digitaal lezen en verdiepte zich in de ontwikkeling van de best leesbare lettertypen op het digitale scherm. Als Tiele-Hoogleraar sprak hij geregeld op Tiele-bijeenkomsten, zoals de Leerstoelendag. Ook was hij sinds 2007 verbonden aan de Wetenschappelijke Adviesraad van de Tiele-Stichting.

Met Gerard Unger verliest de Nederlandse ontwerperswereld een gedreven letterontwerper en docent die nog lang van invloed zal zijn op de Nederlandse typografie.